Adrianna Hypiak, 2004-12-16

Patogeniczność drobnoustroju jest czynnikiem warunkującym zapoczątkowanie procesu chorobotwórczego. W zależności od stopnia zjadliwości, drobnoustrój jest w stanie zainicjować określony rodzaj, czy stopień złożoności danej choroby.
Choroby wywoływane przez drobnoustroje charakteryzują się zróżnicowaniem zarówno pod względem towarzyszących im objawów, ich nasilenia, długości trwania choroby, czy też jej ciężkości i możliwych wystąpienia powikłań po jej ustąpieniu.
Można wyróżnić wiele rodzajów chorób wywołanych drobnoustrojami. Zasięg i natężenie schorzeń wywołanych zakażeniem drobnoustrojami może być nieznaczne i niezauważalne, ale może także okazać się wyjątkowo ciężkie w leczeniu i prowadzić do drastycznych następstw, jakim jest na przykład rozwój nowotworu, który należy do najcięższych, najtrudniej uleczalnych i najbardziej zagrażających życiu człowieka chorób. Ryzyko umieralności w związku z wystąpieniem nowotworu jest bardzo wysokie.

Sprawy Nauki: Andrzej Anioł, 2004-05-21

Wprowadzanie do produkcji odmian transgenicznych, podobnie jak wprowadzanie wszelkich innych technologii w rolnictwie, wiąże się z pewnymi zagrożeniami, z których niektóre można przewidzieć, inne nie. Od zarania rolnictwa ludzie modyfikowali uprawiane rośliny poprzez selekcję potomstwa, polegającą na wyborze osobników o cechach odpowiadających rolnikom. W ten sposób w zamierzchłych czasach powstała pszenica, w której skład wchodzą trzy różne gatunki traw, czy kukurydza wywodząca się od trawy zwanej teosinte. W wyniku takich krzyżowań następowało losowe wymieszanie dziesiątków tysięcy genów, co prowadziło do tworzenia się w organizmach potomnych nowych białek i innych substancji chemicznych. Z szerokiej gamy osobników o różnych kombinacjach cech ich form rodzicielskich hodowca wybierał takie, które odpowiadały warunkom uprawy i dawały plon o pożądanym składzie chemicznym.

Sprawy Nauki: Hanna Lewandowska, 2005-04-16

O klonowaniu mówi się głośno i dużo od narodzin słynnej owcy Dolly, a więc od 1997 roku. Jej
przyjście na świat było jednak nie początkiem lecz ukoronowaniem długotrwałych wcześniejszych badań. Od jak dawna zajmuje się Pan tą problematyką badawczą?
– Od bardzo dawna. Pod koniec lat 60. rozpocząłem pracę w Zakładzie Embriologii Uniwersytetu Warszawskiego kierowanym przez światowej sławy embriologa prof. Andrzeja K. Tarkowskiego. Problematyką klonowania zająłem się w latach 70. Już wówczas mówiono o możliwości klonowania płazów, podejmowano na świecie nieśmiałe próby powtórzenia podobnych badań na ssakach, ale bez powodzenia. Uznano, że jest to po prostu niemożliwe. Myśmy natomiast podejmowali wówczas dość ryzykowne i śmiałe badania. W naszym Zakładzie miały miejsce pierwsze, udane próby tworzenia chimer ssaczych, trwały badania nad partenogenezą ssaków, analizowano możliwości rozwojowe pojedynczych komórek wczesnych zarodków ssaków.

Sprawy Nauki: Beata Czechowska-Derkacz, 2003-10-27

Katedra Mikrobiologii Wydziału Chemicznego Politechniki Gdańskiej od kilku lat zajmuje się diagnostyką molekularną, polegającą na analizie materiału genetycznego.
Zespół naukowy ma spore osiągnięcia w tworzeniu zestawów diagnostycznych do wykrywania czynników chorób infekcyjnych ludzi. Opracowano także modele badań epidemiologicznych z wykorzystaniem nowych metod genetycznego różnicowania dla bakterii najczęściej powodujących zakażenia szpitalne takich jak: Acinetobacter, Staphylococcus aureus MRSA, Serratia marcescens, Enterococcus faecium. Do diagnostyki mikrobiologicznej żywności opracowano i przetestowano metody molekularne wykrywania m. in. Listeria monocytogenes, Staphylococcus aureus, Salmonella sp. Duże nadzieje na powstanie testu wykrywającego mutacje punktowe (np. w chorobach nowotworowych), związane są z badaniami nad wykorzystaniem rekombinantowego białka MutS z Thermus thermophilus. Dotychczasowe doświadczenia mogą okazać się pomocne w opracowaniu rutynowej metody wykrywania mutacji bezpośrednio w genomowym DNA, bez amplifikacji badanego rejonu metodą PCR – mówi prof. Józef Kur, kierownik katedry.

Sprawy Nauki: Ewa Bartnik, 2003-10-27

Boimy się często rzeczy, które są nam przedstawiane jako groźne, choć nie zawsze i niekoniecznie wzbudzane obawy muszą mieć jakieś podstawy.
Obawa przed nieznanym towarzyszy człowiekowi od początku jego istnienia. Co pewien czas dowiadujemy się, że szkodliwa jest kawa, pomidory, opalanie się i papierosy, i często nie znając racjonalnych argumentów w danej sprawie podejmujemy decyzje na podstawie naszej niekompletnej wiedzy. Akurat z czterech wymienionych powyżej „strachów” dowody o szkodliwości istnieją tylko dla dwóch ostatnich.

Sprawy Nauki: Hanna Barbara Dobrowolska, 2003-10-27

Były to pierwsze na SGGW studia międzywydziałowe, 5-letnie, dające tytuł magistra inżyniera i solidne, nowoczesne wykształcenie. Nic dziwnego, że ich absolwenci nie mają kłopotów ze znalezieniem zatrudnienia. Znaczna ich część podejmuje dalsze kształcenie na studiach doktoranckich, często w renomowanych ośrodkach zagranicznych. Spotkać ich można zarówno w Akademii Medycznej jak Instytucie Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN czy Instytucie Hodowli i Aklimatyzacji Roślin w Radzikowie.
Studia są elitarne, corocznie przyjmowanych jest 45 słuchaczy. Wysokie koszty kształcenia narzucają ograniczenia liczby studentów. Kłopotom finansowym próbuje się zaradzić powierzając młodzieży ze starszych roczników prowadzenie niektórych eksperymentów. Korzyść jest obustronna.

Sprawy Nauki: Anna Leszkowska, 2003-12-06

W jakim stanie była polska biotechnologia, kiedy wyruszał pan z Poznania do Missouri?
– Biotechnologii nie było w ogóle. Nie było także biologii molekularnej. W Poznaniu, w Instytucie Ochrony Roślin, na przyzwoitym poziomie była chemia, biochemia, wirusologia, którą się zajmowałem, na wysokim poziomie – genetyka. „Wskoczyć” do biotechnologii z takimi podstawami nie było trudno. Kiedy zaczęła się biotechnologia – dokładnie trudno określić. Pierwszy gen przeniesiono z jednej do drugiej bakterii w 1978 r. w Kalifornii i niektórzy mówią, że jest to data narodzin biotechnologii. W 1981 r. dr Jaworski z Monsanto jako pierwszy na świecie wpadł na pomysł, że skoro można przekładać gen z jednej bakterii do drugiej – może będzie też można to zrobić w roślinach. Pierwszą roślinę z obcym genem – petunię – stworzono w 1983 r. w Monsanto – i tę datę biotechnolodzy uważają za najważniejszą. Ja zacząłem tam pracę trzy lata później. Wówczas wiedziano już, że można coś w roślinach zmieniać, ale nie wiedziano po co.

Anna Dudka, 2004-10-01

Progeria Hutchinsona – Gilforda (HGPS – Huitchinson-Glford Progeria Syndrom) jest niezwykle rzadką chorobą genetyczną charakteryzującą się przedwczesnym starzeniem organizmu. Pierwsze objawy choroby są zauważalne dopiero po około 12 miesiącach życia dziecka.

Anna Dudka, 2004-10-29

Białko p53 jest jednym z czynników transkrypcyjnych odgrywających ważną rolę podczas aktywacji zaprogramowanej śmierci komórki. Proces apoptozy pozwala na utrzymanie homeostazy w organizmie. Jednakże w komórkach rakowych p53 jest nieaktywne co pozwala na dalszy rozwój nowotworu.

Marcin Kawa, 2004-10-20

Alferd Nobel urodził się w Sztokholmie. Był wynalazcą i przedsiębiorcą. Jego największy wynalazek - dynamit - ustanowił przełom górnictwie oraz budowie tuneli, a on w szybkim czasie dorobił się wielkiego majątku. Wynalazł także proch dymny, zbudował detonator, zajmował się też telekomunikacją, systemami alarmowymi. Był autorem 355 patentów.
Zgodnie z ostanią wolą jego majątek jest dobrze inwestowyny, a odsetki w formie nagrody są co roku rozdzielane pomiędzy tych, "którzy w poprzednim roku wyświadczyli ludzkości największe dobrodziejstwa".

Renata Śmiełowska, 2006-06-14

"Łatwo przyswajalny" artykuł na temat GMO, idealny przy pierwszym zetknięciu z genetycznimi modyfikacjami. Zawiera: Metody otrzymywania żywności transgenicznej, Zakres manipulacji genetycznych, Rośliny transgeniczne - celowość modyfikacji, Zwierzęta transgeniczne - celowość modyfikacji genetycznych, Kontrowersje wokół GMO, Polska i Europa wobec GMO.

Piotr Kossobudzki, 2004-08-17

Przeciętny Kowalski obawia się genetyków.
Ci obłąkani ludzie w białych fartuchach, ukryci za murami swoich laboratoriów, robią rzeczy niezrozumiałe, tajemnicze i groźne.
Wkraczają bez zahamowań na tereny, które, zgodnie z porządkiem świata, powinny dla człowieka pozostawać niedostępne. Zmieniają ustalony porządek rzeczy, bawią się w stwórców i nadzorców natury.

gmo-eko.net, 2004-06-15

Materiały z konferencji. Poruszane tematy: Geneza różnicy stanowisk USA i UE, Regulacje prawne normujące zasady stosowania GMO w Unii Europejskiej i w Polsce, Sytuacja na rynku polskim - wyniki kontroli artykułów rolno-spożywczych pod kątem zawartości składników genetycznie zmodyfikowanych, Zasady koegzystencji produkcji konwencjonalnej, ekologicznej oraz genetycznie zmodyfikowanej, Rolnictwo ekologiczne a GMO, Zapewnienie tożsamości i dobrowolna certyfikacja artykułów rolno-spożywczych i inne.

Zenon Zduńczyk, 2004-09-30

Doskonalenie cech użytkowych, głównie zwiększenie plonowania, odporności na niekorzystne warunki środowiskowe (wahania temperatury i zaopatrzenia w wodę), odporności na choroby i atak szkodników oraz poprawa wartości odżywczej uzyskiwanych plonów, ma już długą tradycję, sięgającą początków ubiegłego wieku. Przez wiele dziesięcioleci cel ten osiągano klasycznymi metodami selekcji odmian wykorzystując naturalną lub dodatkowo zwiększoną zmienność wewnątrzgatunkową, m. in. powodowaną przez naturalną lub indukowaną mutację genów.

Piotr Kossobudzki, 2004-03-02

Referat przedstawiony na konferencji: "Czy chcemy żyć z GMO? Aspekty gospodarcze, ekologiczne i etyczne stosowania produktów GMO." - marzec 2004

Problem organizmów modyfikowanych genetycznie (GMO) od dawna nie jest już tylko sprawą naukowców. Jednak mimo, że GMO rosną na milionach hektarów pól i są powszechnie stosowane w farmacji oraz produkcji żywności, to inżynieria genetyczna budzi wiele kontrowersji. Debata na temat zastosowań inżynierii genetycznej trwa nie tylko w Europie - narasta również w “pro-genetycznie” nastawionej Ameryce Północnej. Sęk w tym, że najczęściej nie jest prowadzona w prawidłowy sposób.