Komórki macierzyste

Badania gamet otrzymanych z ludzkich zarodkowych komórek macierzystych pozwoliły na analizę genów zaangażowanych w powstawanie komórek jajowych i plemników. Zdaniem autorów pracy opublikowanej na łamach czasopisma "Nature", naukowców ze Stanford University, badania te przyczynią się do lepszego zrozumienia przyczyn bezpłodności kobiet i mężczyzn.

Zespołowi naukowców z Uniwersytetu w Newcastle (Wieka Brytania) udało się opracować metodę uzyskiwania zdrowych, ludzkich plemników z probówki. Do uzyskania tego efektu wykorzystano embrionalne komórki macierzyste.

Dwa lata temu udał się wyhodować zęby z komórek macierzystych ale nie w pełni odpowiadające kształtom i wytrzymałości zębów naturalnych. Od tego czasu metodę znacznie udoskonalano i otrzymywane w ten sposób zęby prawie nie różnią się od naturalnych.

Naukowcy z Singapuru odkryli nowy czynnik transkrypcyjny, który może być użyty w reprogramowaniu zróżnicowanych komórek do stadium pluripotencji. Esrrb, bo o nim mowa, jest w stanie zastąpić dwa najbardziej dotąd kontrowersyjne czynniki: c-Myc oraz Klf4.

Zyskująca popularność hipoteza występowania komórek macierzystych w różnych rodzajach raka zachwiała się pod wpływem ostatnich doniesień. Zastosowanie udoskonalonego modelu stawia pod znakiem zapytania obecność tych komórek w melanomie - inaczej czerniaku, jednej z najgroźniejszych odmian raka skóry.

Opracowano nowy model stwardnienia zanikowego bocznego (ang. ALS, amyotrophic lateral sclerosis), wykorzystujący neurony uzyskane z zarodkowych komórek macierzystych. Rzuciło to nowe światło na genezę choroby, w szczególności potwierdzając zgubny wpływ patologicznych komórek neurogleju na motoryczne komórki nerwowe. Model dostarcza także nowych możliwości badania ALS i poszukiwania molekularnych celów leków.

Claudia Castillo jest pierwszym człowiekiem któremu udało się przeszczepić tchawicę, wyhodowaną z jej własnych komórek macierzystych. Użycie jej własnych komórek zwolniło ją z konieczności przyjmowania leków przeciw odrzuceniu przeszczepu. Sukces ten daje nadzieje, że proces hodowli niektórych narządów do przeszczepów w ciągu najbliższych 20 lat powinien wyjść z etapu eksperymentów i stać się rutynowym zabiegiem.

Odkąd naukowcom udało się uzyskać indukowane pluripotencjalne komórki macierzyste (iPS) z ludzkich fibroblastów, badania nad iPS nabrały niezwykłego tempa i zaangażowały liczne zespoły badawcze na całym świecie. Tegoroczna jesień przyniosła kolejne przełomowe odkrycia.

Od jakiegoś już czasu regenerację rogówki oka przypisuje się swoistym komórkom macierzystym. Najnowsze badania pokazują jednak, że proces ten może się odbywać w inny sposób, niż dotychczas sądzono.

Z ludzkich komórek udało się wyhodować naczynia krwionośne a "inkubatorem" była mysz - informuje pismo "Circulation Research".

Nowy mysi model ostrej białaczki limfoblastycznej może się przyczynić do rozwoju badań nad tą chorobą, prowadzącą dziś u około 20-30% pacjentów do śmierci. Pozwolił on także naukowcom zweryfikować teorię rakowych komórek macierzystych powodujących białaczkę.

Indukowane pluripotencjalne komórki macierzyste (iPS, ang. induced pluripotent stem cells) stały się przebojem ostatnich miesięcy na polu badań nad komórkami macierzystymi. Ostatnie osiągnięcia potwierdzają skuteczność indukcji pluripotencji w różnych typach komórek somatycznych, a także potencjał komórek iPS jako narzędzia badawczego i terapeutycznego.

Udało się wyhodować w warunkach laboratoryjnych trzy rodzaje komórek budujących ludzkie serce. Komórki uzyskano przez zróżnicowanie zarodkowych komórek macierzystych - informują na łamach pisma "Nature" naukowcy z Kanady.

Wyizolowano komórki macierzyste trzustki dorosłej myszy. Jest to ogromna nadzieja dla pacjentów z cukrzycą typu pierwszego, którzy obecnie muszą zażywać preparaty insulinowe do końca życia. Kolejnym zadaniem naukowców jest uzyskanie z komórek macierzystych funkcjonalnych komórek beta trzustki.

Komórki macierzyste pochodzące ze szpiczaka mnogiego mają wiele cech wspólnych z prawidłowymi komórkami pnia, donoszą naukowcy z Johns Hopkins Kimmel Cancer Center. Badacze z tegoż centrum obarczają komórki macierzyste winą za utrudnianie walki z nowotworem.

Badania nad komórkami macierzystymi są prowadzone bardzo prężnie, a wyniki – jak twierdzą naukowcy - rokują duże szanse na walkę z wieloma nieuleczalnymi chorobami. Kalifornijscy naukowcy planują stworzyć linię komórkową ludzkich embrionalnych komórek macierzystych, co będzie niewątpliwie krokiem naprzód w tej dziedzinie nauki.

Hipoteza rakowych komórek macierzystych znajduje coraz większe rzesze zwolenników. Najnowsze badania opublikowane na łamach Science wykazują, że za rozwój białaczek również mogą być odpowiedzialne swoiste komórki prekursorowe. Zawdzięczamy to natomiast, obok pracy naukowców, dwóm brytyjskim dziewczynkom.

Brytyjski Urząd do Spraw Płodności i Embriologii (HFEA) zezwolił na przeprowadzanie badań w toku których tworzone są zarodkowe ludzko-zwierzęce hybrydy. Naukowcy chcą na wczesnym etapie rozwoju pobierać z nich komórki macierzyste, które potencjalnie mogą się przekształcać w dowolne komórki organizmu człowieka. Pozwolenie otrzymał King's College w Londynie i Uniwersytet w Newcastle.

Udało się wyprowadzić nowe linie ludzkich zarodkowych komórek macierzystych, stosując technikę pozwalającą na dalszy rozwój embrionów. Rozwiązuje to niektóre kwestie etyczne towarzyszące pozyskiwaniu tych komórek, być może pozwoli także na wyprowadzenie wielu nowych linii, co poprawiłoby sytuację prowadzonych z ich użyciem badań.

Udane reprogramowanie komórek skóry do komórek pluripotencjalnych przynosi nową nadzieję na wykorzystanie ich w medycynie regeneracyjnej i badaniach podstawowych. Niemałe znaczenie ma tu aspekt etyczny – do tej pory komórki o takim potencjale można było otrzymać wyłącznie z zarodków, a znaliśmy je jako zarodkowe komórki macierzyste.

Leczenie chorób serca to jedno z największych wyzwań medycyny regeneracyjnej. Poświęcona tej tematyce konferencja, która odbyła się w Bathesdzie, Maryland, przynosi tyleż nowych nadziei, co wątpliwości, a opinie naukowców w wielu kwestiach są podzielone.

Martwych obszarów na sercu powstałych po zawale mięśnia sercowego nie da się już wyleczyć. Jest jednak sposób, aby takie miejsce wymienić np. na nowe komórki serca.

Naukowcy opracowali sposób na kontrolowane uwalnianie komórek macierzystych do miejsc wymagających regeneracji. Wykorzystanymi składnikami systemu były kwas alginowy, składnik ściany komórkowej brunatnic i liaza kwasu alginowego. System ten ma potencjalne zastosowanie w medycynie regeneracyjnej.

Naukowcy z Oregon Health and Science University dokonali niewątpliwego przełomu w klonowaniu i badaniach nad komórkami macierzystymi. Po raz pierwszy dokonali udanego klonowania zarodków ssaków naczelnych. Co więcej, ze sklonowanych komórek rezusa udało im się uzyskać dwie linie komórek macierzystych. To bez wątpienia ogromny krok w genetyce, a zarazem wielka obietnica dla ludzi dotkniętych licznymi chorobami, w których leczeniu komórki macierzyste są największą nadzieją.

Naprawa ścięgien wciąż stanowi wyzwanie dla medycyny regeneracyjnej, podczas gdy ich urazy wskutek nadwerężenia lub degeneracji związanej z wiekiem są dość powszechne i wymagają efektywnego działania. Jak w przypadku wielu innych chorób, nadzieję na rozwiązanie tych trudności przynoszą komórki macierzyste.